{"id":1516,"date":"2016-01-19T05:09:09","date_gmt":"2016-01-19T03:09:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.astrobobo.net\/?p=1516"},"modified":"2023-07-12T08:48:17","modified_gmt":"2023-07-12T06:48:17","slug":"zasto-je-zvijezde-za-bowiea-cista-prevara","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.astrobobo.net\/?p=1516","title":{"rendered":"Za\u0161to je &#8220;zvije\u017e\u0111e za Bowiea&#8221; \u010dista prevara?"},"content":{"rendered":"<p>Tog dana sam ujutro uz \u010daj standardno \u0161vrljao po Facebooku. Sve je izgledao standardno dok u jednom komentaru nisam vidio vijest o Bowieu. Kliknuv\u0161i reload, cijeli feed mi se pretvorio u obavijesti o nenadanoj smrti ovog legendarnog glazbenika.<\/p>\n<p>Nadam se da ne moram obja\u0161njavati da je David Bowie radi svojih pjesama rado slu\u0161an od strane mnogih astronoma. Prisjetit \u0107u se odli\u010dne verzije &#8220;Space Oddity&#8221; koju je 2013. izveo astronaut Chris Hadfield, a spot je u cijelosti snimio na me\u0111unarodnoj svemirskoj postaji:<\/p>\n<p><iframe title=\"Space Oddity\" width=\"1240\" height=\"698\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/KaOC9danxNo?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>No ono \u0161to me jako neugodno iznenadilo je kada se nakon nekoliko dana pojavila &#8220;vijest&#8221; o &#8220;novom zvije\u017e\u0111u&#8221; koje je smi\u0161ljeno u njegovu \u010dast od strane radio stanice Studio Bruxellesa i MIRA javne zvjezdarnice. Ka\u017eem neugodno jer dolazi od strane astronomske zajednice iako je vi\u0161e nego o\u010dito da se radi o iskori\u0161tavanju Bowievog imena za samopromociju.<\/p>\n<p>Vijest o &#8220;novom zvije\u017e\u0111u&#8221; prenijeli su mnogi ugledni novinarski portali &#8211; zvu\u010di jako romanti\u010dno da je &#8220;zvjezdani \u010dovjek&#8221; dobio svoje mjesto na no\u0107nom nebu &#8211; to\u010dnije, njegova poznata &#8220;munja&#8221; na licu.<\/p>\n<figure id=\"attachment_1518\" aria-describedby=\"caption-attachment-1518\" style=\"width: 1281px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1.jpg\" rel=\"attachment wp-att-1518\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"1518\" data-permalink=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/?attachment_id=1518\" data-orig-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1.jpg\" data-orig-size=\"1281,762\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;1&quot;}\" data-image-title=\"bowie_1\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-large-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1-1024x609.jpg\" class=\"wp-image-1518 size-full\" src=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1.jpg\" alt=\"bowie_1\" width=\"1281\" height=\"762\" srcset=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1.jpg 1281w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1-300x178.jpg 300w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1-504x300.jpg 504w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1-768x457.jpg 768w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1-1024x609.jpg 1024w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1-500x297.jpg 500w\" sizes=\"(max-width: 1281px) 100vw, 1281px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1518\" class=\"wp-caption-text\">Screenshot sa web stranice &#8220;novog zvije\u017e\u0111a&#8221;.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Na \u017ealost cijela pri\u010da je obi\u010dna farsa. Me\u0111unarodna astronomska unije je 1922. godine <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/88_modern_constellations\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">imenovala 88 zvije\u017e\u0111a i odredila njihove slu\u017ebene granice<\/a>. Nekakvo novo zvije\u017e\u0111e, dakle, nije vi\u0161e mogu\u0107e izmisliti, pa \u010dak i ako vijest o tome dolazi od strane neke zvjezdarnice. Mogli su se izvu\u0107i da su napisali da se radi o <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Asterism_%28astronomy%29\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">asterizmu<\/a> (velika kola su asterizam koji se nalazi u zvije\u017e\u0111u Velikog medvjeda) no na web stranicama izri\u010dito pi\u0161e da se radi o zvije\u017e\u0111u.<\/p>\n<p>Jo\u0161 jedan \u017ee\u0161\u0107i propust je citat da se navodno novo zvije\u017e\u0111e nalazi &#8220;u blizini Marsa&#8221;. Sramota je da navodni astronomi navode tako ne\u0161to budu\u0107i da Mars kao planet nije stati\u010dan na nebu! Giba se ekliptikom i jedan krug oko Sunca (a prema tome i puni krug kroz zvije\u017e\u0111a na no\u0107nom nebu) napravi za otprilike dvije godine. Da, trenutno se nalazi blizu gornje dvije zvijezde, no vrlo brzo \u0107e se od tamo udaljiti pa cijeli koncept pada u vodu!<\/p>\n<figure id=\"attachment_1524\" aria-describedby=\"caption-attachment-1524\" style=\"width: 800px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016.png\" rel=\"attachment wp-att-1524\"><img decoding=\"async\" data-attachment-id=\"1524\" data-permalink=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/?attachment_id=1524\" data-orig-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016.png\" data-orig-size=\"800,800\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"nebo_sijecanj-2016\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Pozicija Marsa u sije\u010dnju 2016. (dolje lijevo na karti).&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016.png\" class=\"size-full wp-image-1524\" src=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016.png\" alt=\"Pozicija Marsa u sije\u010dnju 2016. (dolje lijevo na karti).\" width=\"800\" height=\"800\" srcset=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016.png 800w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016-200x200.png 200w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016-300x300.png 300w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/nebo_sijecanj-2016-768x768.png 768w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1524\" class=\"wp-caption-text\">Pozicija Marsa u sije\u010dnju 2016. (dolje lijevo na karti).<\/figcaption><\/figure>\n<p>Na kraju &#8220;zvije\u017e\u0111e&#8221; je osmi\u0161ljeno tako lo\u0161e da ga na no\u0107nom nebu ne\u0107ete mo\u0107i prepoznati ako se ne nalazite na ju\u017enoj polutci Zemlje, a i tada je pitanje tko bi te zvijezde na\u0161ao budu\u0107i da se nalaze jako daleko jedna od druge.<\/p>\n<p>Naime zvijezda Spica koja se nalazi u Djevici i Sigma Librae iz Vage (zvije\u017e\u0111a prona\u0111ite na karti neba lijevo i desno od Marsa) jo\u0161 su vidljiva na sjevernoj polutci, no najdonja zvijezda nalazi se u <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Octans\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Oktantu<\/a>, zvije\u017e\u0111u u kojem je ju\u017eni nebeski pol! Za laike, to je kao da iz Australije poku\u0161ate vidjeti Sjevernja\u010du i sjeverni nebeski pol &#8211; jednostavno nije mogu\u0107e.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2.jpg\" rel=\"attachment wp-att-1519\"><img decoding=\"async\" data-attachment-id=\"1519\" data-permalink=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/?attachment_id=1519\" data-orig-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2.jpg\" data-orig-size=\"1281,762\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;1&quot;}\" data-image-title=\"bowie_2\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-large-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2-1024x609.jpg\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1519\" src=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2.jpg\" alt=\"bowie_2\" width=\"1281\" height=\"762\" srcset=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2.jpg 1281w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2-300x178.jpg 300w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2-504x300.jpg 504w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2-768x457.jpg 768w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2-1024x609.jpg 1024w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_2-500x297.jpg 500w\" sizes=\"(max-width: 1281px) 100vw, 1281px\" \/><\/a>Za usporedbu, na screenshotu sam crvenim ozna\u010dio zvije\u017e\u0111e Oriona (u sredini) koje je lako prepoznatljivo zimsko zvije\u017e\u0111e te Velika kola (gore). \u017duto je ozna\u010dena maglica u Labudu &#8211; tu se karta neba ve\u0107 ponavlja. Ove dvije flekice koje vidite desno od portreta su Mali i Veliki Magellanov oblak, satelitske galaksije Mlije\u010dnog puta vidljive tako\u0111er samo iz ju\u017enih dijelova na\u0161eg planeta. Ako su i htjeli napraviti hommage Bowieu nekakvim asterizmom, moglo se to osmisliti tako da se zvijezde mogu zaista i prona\u0107i na no\u0107nom nebu umjesto da imamo marketin\u0161ku akciju vidljivu samo na internetu.<\/p>\n<p>Jedini korektan \u010dlanak koji sam na\u0161ao o cijeloj ovoj pri\u010di je napisan u <a href=\"http:\/\/news.nationalgeographic.com\/2016\/01\/160118-david-bowie-constellation-asterism-asteroid-astronomy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">National Geographicu<\/a>. Kao zanimljivost navodi se da jedan asteroid nosi naziv 342843 DavidBowie. Otkriven je 2008. godine, a imenovan 5. sije\u010dnja 2015., nekoliko dana prije Bowievog 68. ro\u0111endana.<\/p>\n<figure id=\"attachment_1520\" aria-describedby=\"caption-attachment-1520\" style=\"width: 601px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/ZG_Vidikovac_003-copy.jpg\" rel=\"attachment wp-att-1520\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"1520\" data-permalink=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/?attachment_id=1520\" data-orig-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/ZG_Vidikovac_003-copy.jpg\" data-orig-size=\"601,900\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;4&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;Boris Stromar&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;NIKON D600&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;1449275816&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;15&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;1600&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;15&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;1&quot;}\" data-image-title=\"ZG_Vidikovac_003 copy\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Orion (sredina) iznad Zagreba u magli.&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/ZG_Vidikovac_003-copy.jpg\" class=\"size-full wp-image-1520\" src=\"http:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/ZG_Vidikovac_003-copy.jpg\" alt=\"Orion (sredina) iznad Zagreba u magli.\" width=\"601\" height=\"900\" srcset=\"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/ZG_Vidikovac_003-copy.jpg 601w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/ZG_Vidikovac_003-copy-134x200.jpg 134w, https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/ZG_Vidikovac_003-copy-200x300.jpg 200w\" sizes=\"(max-width: 601px) 100vw, 601px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1520\" class=\"wp-caption-text\">Orion (sredina) iznad Zagreba u magli.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Gesta da se na no\u0107nom nebu oda po\u010dast Bowieu je sjajna ideja; me\u0111utim na\u010din na koji je to izvedeno pun je gre\u0161aka te ostavlja dojam da je sve sklepano na brzinu da bi se dobilo medijske pa\u017enje.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tog dana sam ujutro uz \u010daj standardno \u0161vrljao po Facebooku. Sve je izgledao standardno dok u jednom komentaru nisam vidio vijest o Bowieu. Kliknuv\u0161i reload, cijeli feed mi se pretvorio u obavijesti o nenadanoj smrti ovog legendarnog glazbenika. Nadam se da ne moram obja\u0161njavati da je David Bowie radi svojih pjesama rado slu\u0161an od strane [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1518,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"gallery","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[121],"tags":[101,100,99],"class_list":["post-1516","post","type-post","status-publish","format-gallery","has-post-thumbnail","hentry","category-svemirske-zanimljivosti","tag-asterizam","tag-david-bowie","tag-zvijezde","post_format-post-format-gallery"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.astrobobo.net\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/bowie_1.jpg","amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1516","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1516"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1516\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3518,"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1516\/revisions\/3518"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1518"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1516"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1516"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.astrobobo.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1516"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}